Sunday, December 14, 2014

သင္ၾကားခ်င္းအေတြ ့အၾကံဳ




စာသင္ရတာ ၾကာေတာ့လည္း တပည့္ေတြတင္မက ဆရာလုပ္တဲ့သူလည္း ပ်င္းပါတယ္။အထူးသျဖင့္ PHP အတန္းပဲ တၿပိဳင္နက္တည္း ေလးခုျဖစ္ေနေတာ့ အဆိုးဆံုးပါပဲ။ Project အသစ္ကေလးေတြ လုပ္ခ်င္တယ္။ Mobile ကိုလည္း အခုေတာ္ေတာ္ခရီးေရာက္ေနၿပီဆိုေတာ့ သင္ခ်င္ပါေသးတယ္ ။ ခက္တာက ကိုယ္ကလည္း က်န္တာနဲ႔အက်ိဳးမေပးတာျဖစ္ပါလိမ့္မယ္။ ဒါပဲလုပ္ေနရတယ္။

အခုေတာ့ ပံုစံေျပာင္းထားပါတယ္။ မသင္ခင္ ၁၅မိနစ္ေလာက္ Business လုပ္ငန္းတခုအေၾကာင္း(သိဳ ့) idea တစ္ခုခုအေၾကာင္း (သို ့) အရင္လုပ္ခဲ့တဲ့ ပေရာဂ်က္ေတြအေၾကာင္းေျပာျပျဖစ္ပါတယ္။ဒီေန ့ဆို မေန႔ က သို႔မဟုတ္ အရင္အပါတ္က စာဖတ္ခိုင္းထားလိုက္တယ္။ အဲဘာမွမရွိရင္ေတာ့နားလည္ရဲ႕လား ဘာခက္ခဲေနလည္း ေမးျဖစ္ပါတယ္။

ကေလးေတြက အျပင္စာဖတ္တာနည္းၿပီးတကယ္အသံုးမခ်တတ္မွာဆိုးလို ့ပါ။ အံ့ၾသစရာေကာင္းေလာက္ေအာင္ ေကာင္းတဲ့ အိုင္ဒီယာေလးေတြအျမင္ေလးေတြလည္း ၾကားရေတာ့ သင္ရတဲ့သူလည္း အားတတ္တာအမွန္ပါ။ သူတို ့လည္းေပ်ာ္ ကြ်န္ေတာ္လည္း မပ်င္းေတာ့ဘူးေပါ့။
ေနာက္ၿပီး အိမ္စာမလုပ္ရင္ ဒဏ္ေၾကးေကာက္တဲ့အစီအစဥ္လည္း မလုပ္ျဖစ္ေတာ့ပါဘူး။

တခြန္းပဲေျပာလိုက္တယ္။ " ကိုယ့္အတြက္ကိုယ္လုပ္တာပါ အခုမလုပ္လို ့အခုဘာမွမျဖစ္ဘူးလို ့ ေနာက္ကြယ္မွာ ေနာင္တေတြ ၊ ေအာင္ျမင္မူေတြ ပဲရွိပါတယ္လို ့ " ။ အခုေတာ့ ၉၀%ေလာက္ကို အိမ္စာၿပီးတယ္တခါတေလ ၁၀၀% ;D ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားကိုေပးတာပါ။ ေနာက္ေတာ့ ဆရာရယ္ မေျပာပါနဲ႔ဆူ လိုက္ပါျဖစ္လာေကာ ။ ျပံဳးေနရင္ကို မေနတတ္ၾကေတာ့တာ ေအာင္ျမင္တယ္ သိလား

Friday, December 5, 2014

ေက်းဇူးတရား



ခုတေလာ ေကာင္းတာေကာ မေကာင္းတာေကာ ၾကံဳရပါတယ္။ ေကာင္းတာကေတာ့ လူတခ်ိ ဳ ့တခ်ိဳ ့က ကိုယ္မမွတ္မိေတာင္ ကိုယ္ကို ၀မ္းသာအားရ လက္ဆဲြနူတ္ဆက္ၿပီး အရင္တုန္းက ကူညီခဲ့ လမ္းညြန္ခဲ့ သင္ၾကားေပးခဲ့တဲ့အတြက္ ေက်းဇူးတင္ေၾကာင္းေၿပာၾကတာပါ။
ကြ်န္ေတာ္က ကိုယ့္ကိုကိုယ္ ဘာေကာင္ရယ္ တခါမွ မထင္ခဲ့ပါဘူး။ သို ့ေပမယ္ စံနမူနာထားၿပီး အတုယူၾကိဳးစားခဲ့ ၾကိဳးစားေနတယ္ၾကားေတာ့လည္း ပီတိေတာ့ၿဖစ္မိပါတယ္။
သူေဌးမဟုတ္တဲ့အတြက္ ေငြေၾကးမလွဴတန္းနိင္ခဲ့ေပမယ့္ ပညာအားၿဖင့္ေတာ့ တတ္စြမ္းသေလာက္ ကူညီခဲ့ပါတယ္။ မၿပည့္စံုတဲ့ ေက်ာင္းသားဆိုရင္ အိပ္ထဲကကို စိုက္ၿပီး ကူညီခဲ့တာလည္းမနည္းပါဘူး။ ရာဂဏာန္းေတာင္ၿပည့္ေတာ့မယ္နဲ ့တူပါတယ္။
ေက်းဇူးမသိတာကို နဂိုကတည္းက မေမွ်ာ္လင့္ထားလို ့ ၿပသနာမရွိေပမယ့္ ေက်းဇူးကန္းတာေတြလည္း ၾကံဳရပါတယ္။ အဲၿခံဳၾကည့္ရင္ေတာ့ ေက်းဇူးတင္တယ္ လာေၿပာတဲ့သူေတြက အလုပ္အကိုင္ရွိၾကပါတယ္။ သင္ခါစမွာ သိပ္မတတ္ၾကေပမယ့္ ေသခ်ာလိုက္လုပ္တဲ့သူမ်ိဳးေတြပါ။ ၾကာလာေတာ့ တၿဖည္းၿဖည္းတတ္သိနားလည္သြားၾကၿပီ အဆင္ေၿပသြားၾကတာပါ။ ဘယ္ေနရာေရာက္ေရာက္အဆင္ေၿပၾကပါတယ္။
ေက်းဇူးကန္းတဲ့ေကာင္ေတြကေတာ့ ဘယ္ေလာက္ညဏ္ေကာင္းေကာင္း အစကတည္းကမၾကိဳးစား ဟိုလူ့့ ့အၿပစ္တင္နဲ ့ အခုထိအဆင္မေၿပ ေနၾကတုန္းပါပဲ.။ သိပ္လည္းမထူးဆန္းပါဘူးေလ။
အစံုပါပဲ ကိုယ့္မဟာတန္း Assignment ကို ပလိန္းေတာင္းၿပီး ဆဲတာကေန ၊ ခင္ဗ်ားသင္တာ လံုး၀ကိုမေကာင္းဘူးဆိုတာက အစ ၊ အလုပ္မေပးဘူးဆိုတာအထိပါပဲ။ တခါတေလၾကေတာ့လည္း နစ္ဘက္ဆိုေတာ့ ေၾကာင္ေတာင္ေတာင္ၿဖစ္ပါတယ္။
ကိုယ္တပည့္ေတြထဲမွာ Team Leader, Project Manager အဆင့္ အထိေတာင္တခ်ိဳ ့ေရာက္ေနၾကၿပီဆိုေတာ့လည္း ၀မ္းသာမိပါတယ္။ EQ က သိပ္ကို စကားေၿပာတာပါပဲ။

Wednesday, March 5, 2014

မွတ္သာမိတာေလးေတြ ..

ကြ်န္ေတာ့္ အေတြ ့အၾကံဳေလးေတြ မွတ္ထားတာရွိပါတယ္။ တစ္ေယာက္နဲ ့ တစ္ေယာက္ေတာ့ အၿမင္တူခ်င္မွတူပါလိမ့္မယ္ ။ တစ္ခုခုရရင္ ေက်နပ္ပါတယ္။

- လူတိုင္း မၾကိဳးစားဘူးဆိုတာကို မဟုတ္ပါဘူး။ ေၿပာင္းလဲဖို ့အခ်ိန္ေပးပါ။ ဘယ္ေလာက္ၾကာၾကာေစာင့္ရမလဲဆိုတာေတာ့ သတိရွိပါေစ။

- အခုေကာင္းေနတဲ့သူဟာ ေနာင္ေၿပာင္းလဲနိင္တယ္ဆိုတာ မေမ့ပါနဲ ့။

- ေခါင္းေဆာင္ဆိုးကို အားၾကီးေအာင္ မကူညီပါနဲ ့။

- လူတိုင္းကို မယံုၾကည္ပါနဲ ့ လူတိုင္းကိုလည္း အထင္မေသးပါနဲ ့။

- ေရရွည္ကိုၾကည့္ပါ။ ေရတိုမွာ အသက္ဆက္နိင္ေအာင္လုပ္ပါ။

- ကိုယ္ကိုတိုင္မေၿပာင္းလဲနိင္ေသးရင္ သူမ်ားကို ေၿပာင္းလဲမယ္လို ့မေမွ်ာ္လင့္ပါနဲ ့။

- Skill ေကာင္းသူထက္ ၊ တာ၀န္ယူတတ္တဲ့သူက ေနရာေကာင္းပိုရပါတယ္။

- အခုေတာ္ရင္ ကိုယ္ကိုကို အထင္မၾကီးပါနဲ ့။ အခုညံ့ေသးရင္ လိုေနတာကို အၿမဲၿဖည့္ပါ။


- ကို္ယ္မၿဖစ္ခ်င္တဲ့ေနရာကို ေရာက္ေအာင္မသြားပါနဲ ့ ကိုယ္ေရာက္ေနတဲ့ေနရာကို ေကာင္းမြန္ေအာင္ၿပဳၿပင္ပါ။

- ခဲေလာက္မနိင္တဲ့ အခ်ိန္မွာ ေက်ာက္တံုးကို မကိုင္ပါနဲ့ ့ ။

- အခက္ခဲတိုင္းဟာ ၿပဳၿပင္နိင္ရင္ အခြင့္အေရးၿဖစ္ပါတယ္။

- လူအမ်ားစု လက္ခံတဲ့ အရာတိုင္းဟာလည္း အမွန္တရား မဟုတ္ပါဘူး။

- ဘယ္ေလာက္ပဲ အက်ိဳးအၿမတ္ရွိနိင္ပါေစ ကိုယ္မသင့္ေတာ္ဘူးထင္ရင္မလုပ္ပါနဲ ့။

- အလုပ္တစ္ခုကို မၾကိဳက္ရင္ထြက္ပါ။ တာ၀န္ယူထားရင္ေတာ့ ေက်ပြန္ပါေစ။

- လူတို္င္းကို နားလည္ေပးပါ။ လိုအပ္ရင္ ၿပတ္ၿပတ္သားသား ကိုင္တြယ္ပါ။

 - အခ်ိန္တိုင္းမွာ ခ်ိန္းေၿခာက္လို ့မရသလို  အေပ်ာ့ဆဲြလို ့လည္းမရပါဘူ။

- အလုပ္အၿမဲလုပ္ေနတာထက္ ဘယ္ေလာက္ၿပီးေၿမာက္တယ္ဆိုတာက အေရးၾကီးပါတယ္။ ပတ္၀န္းက်င္မွာ ေၿပာင္းလဲေနတာကို အၿမဲေလ့လာပါ။

- CEO ဆီက အၾကံညဏ္ကို နားေထာင္ပါ။ ဂိတ္ေစာင့္ဆီက သင္ခန္းစာကို ယူပါ။

- ေအာင္ၿမင္တဲ့သူဆီက ေအာင္ၿမင္တဲ့ အေၾကာင္းအရာကို ယူူပါ။ က်န္တာထားခဲ့နိင္ပါတယ္။

- မိသားစု မိဘထက္ အေရးၾကီးတဲ့ အလုပ္ဆိုတာ မရွိပါဘူး။

- စြန္ ့လြတ္သင့္ရင္ စြန္ ့လြတ္လိုက္ပါ။ စြန္ ့စားသင့္ရင္ စြန္စားပါ။

-ေနာက္ တစ္ကိုင္းကို ကိုင္မိမွ လက္ထဲကတစ္ကိုင္းကို လြတ္ပါ။

- သင့္ေတာ္တဲ့ေနရာမွာ ေနပါ။ ရိုးသားစြာ က်င့္ၾကံပါ။









Tuesday, March 4, 2014

အေၿပာခံရၿခင္းနင့္ အလုပ္

အလုပ္လုပ္ရင္ေတာ့ အနည္းနဲ ့အမ်ား အေၿပာခံရမွာပါပဲ။ အေၿပာမခံရခ်င္ရင္ ဘာမွ မလုပ္ရုံပဲရွိတယ္။ ဘာမွ မလုပ္ရင္လည္း ဘာမွၿဖစ္လာမွာ ဟုတ္ဘူးေလ။ ဘာမွ မလုပ္ပဲေနရင္လည္း သံုးစားမရဘူး အေၿပာခံရဦးမွာပဲ။ ေကာင္းမယ္ဆိုရင္ လုပ္စရာရွိတာသာ လုပ္ၾက။

Tuesday, February 25, 2014

Project တစ္ခုအတြက္ ကုန္က်ေငြကို တြက္ခ်က္ၿခင္း

ေမးလာတဲ့သူေတြမ်ားလာလို ့ ဗဟုသုတရေအာင္ပါ။ ေမးခြန္းကေတာ့ ပေရာဂ်က္တစ္ခုကို ဘယ္လိုပိုက္ဆံယူလဲဆိုတာပါ။ အၾကမ္းၿဖင္းအားၿဖင့္ ကြ်န္ေတာ္ လုပ္ေပးေလ့ရွိတဲ့ ပံုစံပါ။ ပေရာဂ်က္က နစ္မိ်ဳးရွိတတ္ပါတယ္။ တစ္ခုကေတာ့ annual income ၿပန္ရတာမ်ိဳးပါ။ ေနာက္တစ္ခုကေတာ့ one time development ၿဖစ္ပါတယ္။

One Time Development ဆိုရင္ေတာ့ ရွိရင္ အခ်ိန္ကို အမွီၿပုၿပီးကုန္က်တာကို သံုးနဲ့ ေၿမာက္လိုက္ပါ။ ဥပမာ ကိုယ္၀င္ေငြက တစ္လ ဆယ္သိန္းရွိတယ္ဆိုရင္ လုပ္ရတာ တစ္လၾကာမယ့္ ပေရာဂ်က္ဆိုရင္ ၃၀ ေတာင္းပါ။

ပထမအပိုင္းက - တကယ္ကုန္က်မယ့္ ပမာဏၿဖစ္ပါတယ္။
ဒုတိယအပိုင္းက - risk management ၿဖစ္ပါတယ္။ တကယ္လို ့ လူလိုတာတို ့ ၊ ထြက္သြားတာတို ့ အတြက္ cover ၿဖစ္ေအာင္ပါ။
တတိယအပိုင္းက- ကိုယ့္အတြက္အၿမတ္ၿဖစ္ပါတယ္။ 

ပထမအပိုင္းကေတာ့ ကိုယ္သံုးရမယ့္အပံုၿဖစ္ပါတယ္။ ပိုေနရင္ေတာင္ သံုးပစ္လိုက္ပါ။

ဒုတိယအပိုင္းမၿဖစ္ခဲ့ရင္ ပိုလွ်ံရင္ အနာဂတ္အတြက္ သံုးပါ။ (ဥပမာစက္ေတြ ထပ္၀ယ္တာမ်ိဳ း) ။ မလိုအပ္ရင္စုပါ။

တတိယအပိုင္းကေတာ့ စုေဆာင္းရမွာၿဖစ္ပါတယ္။ 

Service ပိုအားသန္တဲ့ Maintenance ပိုင္းပိုလိုတဲ့ ပေရာဂ်က္ေတြဆိုရင္ေတာ့(ဥပမာ ၀က္ဘ္ဆိုက္) ဆိုရင္ေတာ့ သက္သက္သာသာနဲ ့ အရူံူးခံလုပ္ေပးလို ့ရပါတယ္။ ၀က္ဘ္ဆိုက္လိုမ်ိဳးက နစ္တိုင္း ပိုက္ဆံၿပန္၀င္တာမ်ိဳးၿဖစ္ပါတယ္။

ဥပမာအားၿဖင္ ့ ၀က္ဘ္ဆိုက္ ၁၀ခုေရးရင္ တစ္နစ္ကို ၁၀သိန္း အလကားရမွာၿဖစ္တဲ့အတြက္ပါ။ Maintenance လိုရင္ Junior တစ္ေယာက္ကို ငွားၿပီးသင္ေပးၿပီးခိုင္းလို ရပါတယ္။ အစကတည္းက လြယ္ကူေအာင္လုပ္ထားသင့္ပါတယ္။ (ဥပမာ ဆယ္တန္းေအာင္ေတာင္ instruction စာဖတ္ၿပီးလုပ္တတ္ေအာင္)မ်ားမ်ားရေအာင္ လုပ္ပါလို ့ အၾကံေပးခ်င္ပါတယ္။

ပံုေသကားက်ေတာ့ တြက္လို ့မရပါဘူး။ လူေပၚလည္းမူတည္ပါေသးတယ္။ ဥပမာအားၿဖင့္ Client က ဂ်ီးမ်ားၿပီး သိပ္ကုိ Sensitive ၿဖစ္ရင္ ပိုေတာင္းပါ။ ဘာၿဖစ္လို ့လည္းဆိုေတာ့ မ်ားေသာအားၿဖင့္ အခ်ိန္ပိုေပးရတတ္လို ့ပါ။

ေနာက္ၿပီး ကုမၸဏီဆိုၿပီး အေၿခတက်ၿဖစ္ရင္လည္း ငါးဆေလာက္အထိေတာင္းသင့္ပါတယ္။ ဘာၿဖစ္လို ့လည္းဆိုေတာ့ ပေရာဂ်က္မရတဲ့ ကာလမွာ ၀န္ထမ္းေတြကို လခေပးနိင္ေအာင္ပါ။

အေရးၾကီးတာေတာ့ နာမည္ပါပဲ ။ လုပ္တာ သပ္ရပ္တယ္။ ေစသနာပါတယ္။ အတတ္နိင္ဆံုး အဆင္ေၿပေအာင္လုပ္ေပးတယ္။ ၾကာေနခဲ့ရင္လည္း ဘာေၾကာင့္ၾကာတယ္ ဆိုတာကို ရွင္းၿပနိင္ရပါမယ္။

ပေရာဂ်က္ရဖို ့ ပိုက္ဆံေလွ်ာ့ယူဖိ ု့ထပ္ ဘယ္လို Service ၿပည့္ေအာင္ ပိုေကာင္းေအာင္ေပးမလဲဆိုတာကို စဥ္းစားေစခ်င္ပါတယ္။

အေရးၾကီးတာ ေနာက္တစ္ခုကေတာ့ ပေရာဂ်က္တိုင္း ေအာင္ၿမင္ဖုိ ့မလြယ္တာပါ။ မရေတာ့ဘူးဆိုရင္ အဆင္ေၿပေအာင္ ဘယ္လိုရွင္းမလဲဆိုတာကို တစ္ခါတည္း ထည့္သြင္းစဥ္းစားဖို ့လိုအပ္ပါလိမ့္မယ္။ Requirement ေတြကိုလည္း တစ္ခါတည္း ညွိနိူင္းထားသင့္ပါတယ္။ ပိုလုပ္ခိုင္းရင္ ပိုေတာင္းပါ။ မလုပ္နိင္ရင္ အစကတည္းက ညင္းပါ။ ေနာက္မွဆို တိုင္ပတ္ပါလိမ့္မယ္။

Tuesday, October 8, 2013

ေဇာ္ဂီ်ေဖာင့္ ၂၀၀၉

ေအာက္ပါလင့္ကေတာ့ ေနာက္ဆံုးထြက္ ၂၀၀၉ ေဇာ္ဂ်ီၿဖစ္ပါတယ္။ စာေတြပိုမွန္လာၿပီး Mac OSx  ရဲ့ Firefox မွာပါ အလုပ္လုပ္ပါတယ္။

ကြ်န္ေတာ္မပိုင္ပါဘူး ။ သက္ဆိုက္ရာ Developer ေတြ  Publisher ေတြကိုိ Credit ေပးပါတယ္။

သိရသေလာက္ကေတာ့ ၿပင္ဆင္ေပးသူက ကိုစိုးမင္းၿဖစ္ၿပီး
Publisher ကေတာ့ Mandalay Alpha Myanmar ပါ။

ေအာက္မွာ ရယူနိင္ပါတယ္။


Zawgyi 2009 Download

Monday, September 30, 2013

ဂိမ္းေတြက လူဆိုးေတြၿဖစ္ေစသလား?​



မ်ားေသာအားၿဖင့္ ကြ်န္ေတာ္ဒီအေၾကာင္းေတြကို သိပ္ၿပီးေရးေလ့မရွိပါဘူး ။ သိသာထင္ရွားၿပီး ကို္ယ္တိုင္လည္း အက်ိဳးေက်းဇူးရွိေနတဲ့ ကိစၥၿဖစ္ေနတဲ့အတြက္ သူမ်ားနဲ ့ အပင္ပန္းခံၿပီးေၿပာေနတာ ညင္းေနစရာမလုိတာ သိၿပီးသားၿဖစ္ပါတယ္။ သို ့ေပမယ္ ခုတေလာ အင္တာနက္ ၊ ဂ်ာနယ္ေတြမွာ မႏၱေလး နဲ ့တၿခားၿမိဳ ့ၾကီးေတြမွာ ေပၚေပါက္လာတဲ့ ဒုစရုိက္ေတြအေၾကာင္းကို ဂိမ္းေတြေဆာ့လို ့ၿဖစ္ေပၚပါတယ္  ဂိမ္းေတြက လူသတ္ခ်င္စိတ္ေတြ ၊ သတ္ဖ်က္ခ်င္စိတ္ေတြၿဖစ္ပါတယ္လို ့ေရးေနၾကလို ့ ေၿဖရွင္းဖို ့လိုတယ္ ေၿပာၿပဖိုလို ထက္လို ့ပါ။ အဲဒီစာေရးသူအခ်ိဳ ့မွာ တကၠသိုလ္ေက်ာင္းဆရာမေတြ ၊ နိင္ငံၿခားေရာက္သူေတြပါပါလာတဲ့ အတြက္ ဒီအခ်ိန္မွ မေၿပာရင္ ပိုဆိုးလာမယ္ထင္လို ့ပါ။

ကြ်န္ေတာ့္အေၾကာင္းကို မ်ားေသာအားၿဖင့္ ေၿပာၿပလိုစိတ္မရွိပါဘူူး။ လိုလည္းမလိုအပ္ပါဘူး ထင္လို ့ပါ သို ့ေပမယ္ ဒီစာကို မေရးခင္ကြ်န္ေတာ့္အေၾကာင္း နည္းနည္းေတာ့ေၿပာၿပခ်င္ပါတယ္။ ကြ်န္ေတာ္တို ့ဂိမ္မာေတြက ဘလိုင္းၾကီး  ကိုယ္တိုင္က ဘာမွမၿဖစ္လာတဲ့ ဂိမ္းဆဲြေနတဲ့လူ ၊ အခ်ိန္ၿဖဳန္းေနတဲ့သူထင္ေနၾကမွာဆိုးလို ့ပါ။ စာေရးသူက ကြန္ပ်ဴတာ ပညာသင္ၾကားေနတဲ့ သင္တန္းဆရာနဲ ့ ပေရာဖက္ရွင္နယ္ ပရိုဂရမ္မာ တစ္ေယာက္ၿဖစ္ပါတယ္။ ရန္ကုန္တကၠသိုလ္က မဟာဘဲြရၿပီးသားပါ။ ကြန္ပ်ဴတာအသင္းတစ္ခုက လူၾကီးပိုင္းမွာပါ၀င္ပါတယ္။

ကြ်န္ေတာ့္ အသက္ ၂၉နစ္ရွိပါၿပီ။  တစ္လကို ၀င္ေငြ ဆယ္သိန္းခန္ ့ပ်မ္းမွ်ရွိပါတယ္။ ကြ်န္ေတာ့္ မိဘလုပ္ငန္းကို လုပ္တာမဟုတ္ပါဘူး ။ ကိုယ့္လမ္းေၾကာင္း ကိုယ္ေဖာက္ေနတာပါ။ ကြ်န္ေတာ့္အေၾကာင္း အခ်ိန္မေရြး စံုစမ္းပါ။ ကြ်န္ေတာ္ တစ္ေန ့ကို ဂိမ္းေလးနာရီအထက္ေဆာ့တဲ့ ဂိမ္မာတစ္ေယာက္ပါ။ အရင္တုန္းက ၈နာရီေလာက္ေဆာ့ခဲ့ပါတယ္။ တတ္ၾကြတဲ့ Social Life လည္းရွိပါတယ္။ ကြ်န္ေတာ့္မွာ ရည္စားလည္းရွိပါတယ္။ အရက္လည္းမေသာက္ပါဘူး ေဆးလဲမဆဲြပါဘူး။ ဟုတ္ပါတယ္ ကြ်န္ေတာ့္တို ့ အသက္အရြယ္ပိုင္း ဂိမ္မာအသိုင္းအ၀ိုင္းမွာေတာ့ ကြ်န္ေတာ့္ အေၿခအေန က ပံုမွန္ဆိုရုံပဲ ရွိပါတယ္။ ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားက ကြ်န္ေတာ္ထက္ေတာင္ ေတာ္ၾကပါေသးတယ္။ ၾကြားလိုတဲ့ လုံး၀မရွိပါေၾကာင္း ဂိမ္မာေတြထဲ့က တစ္ေယာက္အေၾကာင္း ဥပမာေပးတာပါ။ ကြ်န္ေတာ္ေၿပာတဲ့စကားကိုလည္း ေပါက္ပန္းေစး အေလနက္ေတာ့ တစ္ေယာက္ေၿပာတယ္မထင္ပဲ ေလးနက္ေစခ်င္လို ့ပါ။

ေဆာင္းပါးေတြမွာ ေဖာ္ၿပထားတာေတာ့ ဂိမ္းဆိုင္မွာ ေဆးေတြ အရက္ေတြေရာင္းတယ္ ၊ သံုးေနၾကတယ္လို ့ဆိုပါတယ္။ ဂိမ္းဆိုင္ေတြမွာ စ အရက္ေသာက္မူးရူး ေသာင္းက်န္းတယ္ဆိုပါတယ္။ ကြ်န္ေတာ့္ဘယ္မွာ ဘာၿဖစ္တယ္ဆိုတာေတာ့ မသိပါဘူး။ ေသခ်ာတာေတာ့ စိတ္ကို ေၿပာင္းလဲေစတဲ့အရာတိုင္း ဂိမ္မာေတြနဲ ့ လံုးစ မအပ္ဆက္တာေတာ့ ေသခ်ာပါတယ္။ ဂိမ္းတစ္ခုေဆာ့ဖို စိတ္ကိုေၿပာင္းလဲေစတဲ့ အရာေတြသံုးဖို ့ေနေနသာသာ ေတာ္ရုံတန္ရံု အာရုံစိုက္မူနဲ ့ေတာင္မရပါဘူး။ ဥပမာအားၿဖင္ ေခါင္းနည္းနည္းမူးရင္ေတာင္ ေဆာ့လို့ ့မရပါဘူး ။ ဂိမ္မာေတြကို ေမးၾကည့္လို ့ရပါတယ္။ မေမးခ်င္ရင္ေတာင္ ေခါင္းနည္းနည္းမူးေနတဲ့အခ်ိန္ လက္ကိုင္ဖုန္းေလးနဲ ့ ဂိမ္းေလးတစ္ခုေဆာ့ၾကည့္ေစခ်င္ပါတယ္။ မူးရူးၿပီး ဂိမ္းဆိုင္မွာ အၿပင္မွာ ေသာင္းက်န္းတယ္ဆိုတာေတာ့ ေတာ္ေတာ္ၾကီးကို ေလ့လာစံုစမ္းမူမရွိပဲ ေၿပာတဲ့ ကိစၥပါ။ ဘယ္သူမွ ဂိမ္းေဆာ့ရင္ ကိုယ့္အသင္းမွာ အမူးကို လက္မခံၾကပါဘူး။
ေနာက္ၿပီး ေဆးဆဲြတယ္ဆိုတာ ပိုက္ဆံေတာ္ေတာ္ရွိမွ ၿဖစ္တာပါ။ အၿပင္မွာ၀ယ္ရင္ေတာင္ ဒီအရာေတြက ေတာ္ေတာ္ကို အမ်ားၾကီးေပးရတာပါ။ ဂိမ္မာေတြက ဂိမ္းအသစ္ေတြေဆာ့တာနဲ ့ ဂိမ္းဆိုင္မွာသံုးရတာနဲ ့ အရက္ေသာက္ဖို ့ေနေနသာသာ ပိုက္ဆံေတာင္ ေလာက္ရင္ကံေကာင္းပါ။ မိဘက ပိုက္ဆံခ်မ္းသာလို ့ ေဆးဆဲြ ေနတယ္ ပ်က္စီးေနတယ္ဆိုရင္ သက္သက္ကိစၥၿဖစ္ပါတယ္။ ဂိမ္းမေဆာ့ပဲ ေဆးဆဲြေနတဲ့သူေတြက ပမာဏအမ်ားၾကီးကို ပါ၀င္မွာေသခ်ာပါတယ္။ ေဆာင္းပါးေတြမွာ ေရးထားတာက ဂိမ္းေဆာ့ၿခင္းေၾကာင့္ မူးယစ္ေဆးသံုးဆဲြတာကိုအားေပးၿပီး ပ်က္စီးတယ္ဆိုရင္ လြယ္လြယ္ေလးစဥ္းစားၾကည့္ပါ။ မူးၿပီးေၾကာင္ေနတဲ့သူက ဘယ္လိုဂိမ္းေဆာ့မွာတုန္း !

ကြ်န္ေတာ္တို ့ တကၠသိုလ္ေက်ာင္းသားဘ၀ ၂၀၀၀-၂၀၀၅ ေလာက္မွာ မုန္ ့ဖိုး ၁၀၀၀ က်ပ္ေလာက္ရၾကပါတယ္။ ၂၀၀ ကို ကန္တင္းမွာ ေကာ္ဖီေသာက္ပါတယ္။ ၂၀၀ ကို ဘတ္စ္ကားခ ခ်န္ထားပါတယ္။ က်န္တဲ့ ၆၀၀ ကို ဂိမ္းေဆာ့ပစ္ပါတယ္။ ပိုက္ဆံကို တစ္ရာေလာက္က်န္ရင္ ကံေကာင္းပါ။ ကြ်န္ေတာ္သူငယ္ခ်င္းေတြလည္း ကြ်န္ေတာ့္ေလာက္ပဲရၾကပါတယ္။ ကြ်န္ေတာ္ တကၠသိုလ္ေလးခုမွာ ဒီပလိုမာ ၊ ဘဲြ ့၊ဘဲြ ့လြန္ ၊ မဟာတန္းတတ္ခဲ့ပါတယ္။ အရမ္းခ်မ္းသာတဲ့ ကေလးေတြမွအပ ပံုမွန္က လူတိုင္း အဲခ်ိန္မွာအဲေလာက္ပဲ ရၾကပါတယ္။ ဂိမ္းအေၾကာင္းကို ေရးတဲ့သူေတြက ေမွာင္ခိုေစ်းကြက္က စိတ္ၾကြေစ်းတစ္ၿပားက ေသာင္းခ်ိီရွိမွန္းမသိရက္ေလလားေတာ့ မသိပါဘူး။ ကြ်န္ေတာ္တို ့မွာ ဂိမ္မာေတြမွာ မူးယစ္ေစ်းမေၿပာနဲ ့ဘီယာေတာင္ မေသာက္နိင္ပါဘူး။ ညဘက္ကလပ္တတ္ၿပီး မေကာင္းတဲ့မိန္းမေတြ နဲ ့ေပ်ာ္ပါးဖို ့ေနေနသာသာ Dota ခ်ိန္းပဲြကိုေတာင္ လက္မလြတ္နိင္ပါဘူး။ ရာဇ၀တ္မူလုပ္ဖို ့ေနေနသာသာ ကိုယ့္ကစားရင္ ၁၀ေယာက္မၿပည့္မွာဆိုးလို ့ ရန္ေတာင္ေတာ္ရမစဥ္းစားနိုင္ၾကပါဘူး ။

ဟာသအေနနဲ ့ေၿပာရရင္ ဂိမ္းေတြကို ၿပသနာရွိပါတယ္လို ့ေအာ္ေနတဲ့သူေတြက ဂိမ္မာေတြကို အသက္အရြယ္ ဆယ္ေက်ာ္သက္နဲ ့ ေက်ာင္းသားေတြလို ့သတ္မွတ္ထားၾကတာပါ။ ကြ်န္ေတာ့္မိခင္ အသက္ ၆၀ေက်ာ္ရွိပါၿပီ။ Angry Birds သိပ္ကိုၾကိဳက္ပါတယ္။ အၿငိမ္းစားယူထားတဲ့ ဆရာ၀န္မၾကီးပါ။ ပင္စင္ယူၿပီး စိတ္ညစ္တယ္လို ့ေတာင္ ေယာင္လို ့မေၿပာေတာ့ပါဘူ။ သူဟာနဲ ့သူ တစ္ခန္းၿပီးတခန္းတတ္ဖို ့ ပိုၿပီး စိတ္၀င္စားၿပီး အိုင္ဒီယာထုတ္ေနရပါတယ္။

ဂိမ္းကစားတဲ့သူတိုင္း အလုပ္ၿဖစ္ၾကသလားဆိုေတာ့ အလုပ္ကို ထိခိုက္နိင္သလားဆိုေတာ့ မဆိုင္ဘူးလို ့ေၿပာရပါမယ္။ ဂိမ္းက သက္သက္ အလုပ္က သက္သက္ၿဖစ္ပါတယ္။ကိုယ့္ရဲ့ Self-Control ကလည္းအေရးၾကီးပါေသးတယ္။
ဂိမ္းေတြေၾကာင္းကေလးေတြ ေဆးဆဲြတယ္ ၊ ပ်က္စီးတယ္ဆိုတဲ့ ေဆာင္းပါေတြဖတ္မိလုိ ့ေရးဖို ့သင့္ၿပီထင္လို ့ေရးခဲ့ပါတယ္။ ေဆာင္းပါေတြက အေၿခအၿမစ္မရွိသလို ့ အၿပင္မွာၿဖစ္ေနတာနဲ ့ အတင္းကိုမဆိုင္ဆိုင္ေအာင္ ေသခ်ာမၾကည့္ပဲ ေလွ်ာက္ေၿပာေနတာလည္း ေတြရပါတယ္။ ဂိမ္းကစားတာ လံုး၀ေကာင္းတယ္လို ့ေတာ့ မေၿပာပါဘူး ။ သို ့ေပမယ့္ ေသခ်ာမေလ့လာပဲ ေလ်ွာက္ေၿပာေနတာေတာ့ လက္မခံနိင္လို ့ပါ။
အာလံုးသိၾကတဲ့အတိုင္းပဲ ကြ်န္ေတာ္တို ့တိုင္းၿပည္က ဒီမိုကေရစီကူးေၿပာင္းကာလပါ။ ဒီမူးရစ္ရမ္းကားတဲ့ ကိစၥေတြက အခုမွရွိလာတာ မဟုတ္ပါဘူး ။ အရင္ကတည္းကရွိပါတယ္။ မီဒီယာ ပြင့္လင္းလာတာေၾကာင ့္ပိုၿပီးေရးခြင့္ရွိၿပီး ပိုသိလာၾကတာလည္းပါပါတယ္။ လြတ္လပ္လာတဲ့အတြက္ ေသြးတိုးစမ္းလာၾကာတာလည္းပါပါတယ္။ အေၾကာင္းအရင္းအေၿခခံကို ဂဂနနမသိဘဲနဲ ့ မေၿပာသင့္ဘူးထင္ပါတယ္။
ကမာၻနဲ ့တ၀န္းဂိမ္းေတြကို ပညာေရးမွာ သင္ၾကားေရးမွာ ထင္သြင္းသံုးေနတဲ့ အခ်ိန္မွာ ေရြညဏ္ေတာ္စူးေရာက္ေတြက ဒီစကားေၿပာတာ ေတာ္ေတာ္အ့ံၿသမိပါတယ္။ ေ၀းေ၀းေတာင္မေၿပာနဲ ့ ပတ္၀န္းက်င္မွာရွိတဲ့ ထိုင္းမွာေတာ့ ကေလးတစ္ေယာက္ကို Tablet တစ္လံုးေပးၿပီး ေခတ္မွီေအာင္လုပ္ေနတဲ့ အခ်ိန္မွာ စာဆိုတာအလြတ္က်က္ၿပီး ေၿဖဖို ့သာသာသိတဲ့ နည္းပညာတကၠသိုလ္ဆရာမတစ္ေယာက္ရဲ့ အေတြးအေခၚကို ေတာ္ေတာ္ေလးစားမိပါတယ္။ အားလံုးကိုေတာ့ မဆိုလိုပါ ေကာင္းတဲ့သူေတြလည္းရွိပါတယ္။
ဥမာအာၿဖင့္ ပညာေရး ၊ အသက္အရြယ္တူတဲ့ ဂိမ္းေဆာ့တဲ့သူတစ္ေယာက္နဲ ့ ဂိမ္းမကစားတဲ့သူတစ္ေယာက္နဲ ့ ၿပသနာတစ္ပုဒ္ကို ေၿဖရွင္းခိုင္း သို ့မဟုတ္ အသစ္တစ္ခုကို ေလ့လာခိုင္းၾကည့္ပါ။ ဘယ္သူပိုတတ္မလဲဆိုတာ ေလ့လာၾကည့္ေပါ့။
စာေရးသူအေနနဲ ့ ပရုိဂရမ္းမင္းဆရာတစ္ေယာက္အေနနဲ ့ေကာ ၊ ပရုိဂရမ္မာတစ္ေယာက္အေနနဲ ့ပါ ဂိမ္းေတြနဲ ့ပါတ္သက္လို ့အေတြအၾကံဳေတြရွိၿပီးသားပါ။ စာေရးသူ ၂၁နစ္သားက စလို ့ ယခုခ်ိန္ထိ ၈နစ္ေက်ာ္ ကိုးနစ္ကာလမွာ ပရိုဂရမ္မာတပည့္ေပါင္းရာနဲ ့ခ်ီရွိၿပီးသားၿဖစ္ပါတယ္။ နိင္ငံတကာနဲ ့ၿပည္တြင္းပေရာဂ်က္ေပါင္း ေၿမာက္မ်ားစြာကိုလည္းပါ၀င္ခဲ့ပါတယ္။ ကြ်န္ေတာ္ေၿပာခ်င္တာက ကိုယ္ေရေသြးတာမဟုတ္ပါဘူး ။ ဂိမ္းေဆာ့တဲ့သူေတြ ေၿမာက္မ်ားစြာနဲ ့ပါတ္သက္ သင္ၾကား ၊ အလုပ္လုပ္ဖူးတယ္ေၿပာခ်င္တာပါ။
ဂိမ္းကစားတဲ့သူေတြက ပံုမွန္ထက္ ပိုၿပီး Problem Solving Skill ေကာင္းၾကပါတယ္။ ပိုၿပီး တတ္လြယ္ၿမင္လြယ္ၾကပါတယ္။ ကေလးက ေက်ာင္းမမွန္ဘူးဆိုရင္ေတာ့ အေၿခခံအေၾကာင္းအရင္းကို ေသခ်ာေလ့လာေစခ်င္ပါတယ္ ။ သင္ခန္းစာေတြကို စိတ္၀င္စားေအာင္ဘယ္လိုလုပ္မလဲဆိုတာက ဆရာ/ဆရာမေတြအေပၚအမ်ားၾကီး မူတည္ပါတယ္။
နည္းပညာတကၠသိုလ္ဆရာမ တစ္ေယာက္ဆုိၿပီး ေရးထားတဲ့ေဆာင္းပါးမွာ လူငယ္ေတြက ဂိမ္းပဲေဆာ့ေနၿပီး developer ၿဖစ္ေအာင္ေတာ့ မလုပ္ၾကဘူးလို ့ေရးထားတာပါ။ ကြ်န္ေတာ္ ေမးခ်င္တာက Developer ဆိုေတာ့ ဘာလဲ game developer ကိုေၿပာတာမ်ားလား စဥ္းစားမိပါတယ္။ Game developer ၿဖစ္ဖို ့ဆိုတာ သာမာန္ထက္ခက္ပါတယ္။ သခ်ာၤေကာင္းရမယ္ ၊ အနုပညာနဲ ့ပါတ္သက္ၿပီး ပါရမီရွိရမယ္ အမ်ားၾကီးကို လိုအပ္ပါတယ္။ ဘာကဘာၿဖစ္တယ္ဆိုတာကို ၿခံငံုသံဳးသပ္ၿမင္တတ္ဖို ့လည္းလိုပါေသးတယ္။ သာမာန္ကုဒ္ေရးတဲ့ Developer ကို ေၿပာတာလားစဥ္းစားမိပါတယ္။ Programming ရဲ့ statement ေတြကို နည္းလည္ဖို ့လိုပါေသးတယ္။ နားလည္ရုံနဲ ့မၿပီးေသးပါဘူး ဘယ္ေနရာမွာ ဘာသံုးမယ္ဆိုတာသိဖို ့ လိုပါေသးတယ္။ ဒါေလးကို ဒီလိုလုပ္တယ္ဆိုတာေၿပာရုံနဲ ့တင္ အလြတ္က်က္ခိုင္းရုံနဲ ့တင္ၿပီးသြားတဲ့ ကိစၥေတြလည္းမဟုတ္ပါဘူး။
ေနာက္ၿပီး တၿခားဟာေတြထား ၊ အိုင္တီအလုပ္မွာ Coding ေရးတတ္ရုံနဲ ့ လူၿဖစ္တယ္ဆိုတာမရွိပါဘူး။ Networking, A+ စေတာေတြရွိပါေသးတယ္။ Telenor , Oredoo တို ့၀င္လာတဲ့အခ်ိန္မွာ Network Engineer ဘယ္ေလာက္လိုတယ္ဆိုတာ မသိေလေတာ့လားေတာ့ မသိပါဘူး။ အ္ိုင္တီအလုပ္ေဘးဖယ္ထားဦး ဘယ္အလုပ္မွာမဆို ကြန္ပ်ဳတာတတ္ကြ်မ္းမူက ကုန္ပစၥည္းေရာင္းရင္ေတာင္ အသံုးလိုေနတာမသိေတာ့လား မသိခ်င္ေယာင္ေဆာင္ေနတာလား မေၿပာတတ္ပါဘူး။
စနစ္တက်ဖ်က္ဆီးခံထားရတဲ့ ကြ်န္ေတာ္တို ့ရဲ့ပညာေရးမွာ ဒီလိုမ်ိဳးအၿမင္ေတြရွိေနတာ သိပ္ကို အရမ္းကိုအႏၱရယ္ၾကီးပါတယ္။ ပညာေရးဆိုတာ ေရတိုစီမံကိန္းမဟုတ္သလို စာသင္ၿခင္းဆိုတာလည္း ေက်ာင္းၿပီးတဲ့အခါမွာ ရပ္သြားတာမဟုတ္ပါဘူး။ စဥ္ဆက္မပ်က္သြားရတဲ့ကိစၥၿဖစ္ပါတယ္။ Creation ကပိုပိုၿပီးအေရးပါလာပါၿပီ။  ၾကက္တူေရြးစာအံသလို ့ ဒါေပးဒါက်က္ဘာမွ မတတ္တဲ့ပံုစံမ်ိဳးနဲ ့ အနာဂတ္အသစ္ကို ဖ်က္စီးၾကေတာ့မလို ့လား။
ဂိမ္းေတြက စိတ္ကိုမေၿပာင္းလဲေစဘူးလာဆိုေတာ့ ေၿပာင္းလဲေစမယ့္ အလားအလာေတာ့ရွိတယ္ ေၿပာရပါမယ္။ မိဘေတြအေနနဲ ့ကေလးေတြေဆာ့ေနတဲ့ ဂိမ္းေတြကို Rating စစ္ၾကည့္လို ့ရပါတယ္။ ဥပမာအားၿဖင့္စတာေတြပါ။ ဘယ္အသက္အရြယ္သာ ေဆာ့ရမယ္။ ဘာေတြပါတယ္ဆိုတာကို တိတိက်က်သက္မွတ္ၿပီးသားၿဖစ္ပါတယ္။ ေနာက္ၿပီး လက္ခံတဲ့သူရဲ့ စိတ္အေၿခအေနရွိပါေသးတယ္။ ေၾကာင္ေနတဲ့သူက ဘာမဆိုလုပ္မွာပါပဲ။ ရုပ္ရွင္ၾကည့္ၾကည့္ ၊ ဂိမ္းေဆာ့ေဆာ့။ ေနာက္ၿပီး ေဆးဆဲြတဲ့သူ ဂိမ္းကစားတာနဲ ့ ဂိမ္းကစားလို ့ေဆးဆဲြတာနဲ ့ တၿခားစီပါ။
ဂိမ္းေတြရဲ့ သက္ေရာက္မူကို ေၿပာေတာ့ ဂိမ္းထက္ပိုၿပီး သက္ေရာက္မူရွိတာကို ေၿပာရပါမယ္ ။ ဒါကေတာ့ ရုပ္ရွင္ေတြပါ။ ၿပည္တြင္းက ဗီဒီယိုတစ္ခုမွာ ၁၅နစ္သမီးကို မုဒိန္းက်င့္တဲ့ တစိတ္တပိုင္း တဏွာကြက္ေတြပါတဲ့ဇာတ္လမ္းကို က်ေတာ့ ဘာမွအေရးယူတာမ်ိဳးမေတြ ့ရေသးပါဘူး။ နိင္ငံတကာမွာေတာင္ Child Pornography က သိပ္ကို အၿပစ္ၾကီးပါတယ္။ နိင္ငံတကာမွာ rating System ပါပါတယ္။ ၿပည္တြင္းဇာတ္ကားေတြမွာ အေဖာ္အခြ်တ္မပါပဲ အေဖနင့္ သမီးမၾကည့္သင့္တာေတြ အမ်ားၾကီးပါ။ ၿပည္တြင္းက ရုပ္ရွင္ေတြ စာအုပ္ေတြက တနိင္ငံလံုးၾကည့္ၾကပါတယ္။
ဂိမ္းကစားတဲ့ ကေလးေတြ လူငယ္ေယာက္ကၤ်ားေလးေတြက လူလတ္တန္းစား ပညာတတ္မိသားစုေတြက လာတာမ်ားပါတယ္။ ဘယ္ဆိုက္ကားသမားမွ ဂိမ္းမေဆာ့ၾကပါဘူး။

နိဂံုးခ်ဳပ္အားၿဖင့္ေတာ့ အေၾကာင္းအရင္းတစ္ခုကို ဂဂနနမသိပဲ အရမ္းၾကီး မစြပ္ဆဲြသင့္ဘူးထင္ပါတယ္။ ေဆးဆဲြတယ္ ၊ ရမ္းကားတယ္ဆိုတာက လူတိုင္းၿဖစ္နိင္ပါတယ္။ ဥပေဒ ၊ ပတ္၀န္းက်င္ ၊ မိဘ အထိန္းအကြပ္နဲ့ ဆိုင္ပါေသးတယ္။ ဂိမ္းကစားလို ့ဒါေတြၿဖစ္တယ္လို ့ေၿပာတာလံုး၀ကို အေၿခအၿမစ္လည္းမရွိသလို ဆက္ႏြယ္မူလည္းမရွိပါဘူး။ ေသခ်ာေလ့လာေစခ်င္ပါတယ္။